Irez a kontenajo

Frontispico

De Wikipedio
Bonveno a Wikipedio
L'enciklopedio libera e gratuita, redaktata da lua lektanti
Hodie (jovdio, 12 di februaro 2026),
ni havas 60 832 artikli tote en Ido
Versiono por smartfono

Arto Cienco Naturo Socio Pensado




Bonveno a Wikipedio, l'enciklopedio libera e gratuita, redaktata da la propra lektanti per Ido, Esperanto reformita e selektita kom l'internaciona helpanta linguo ye 1907. Vu povas obtenar l'informo quan vu serchas sequante la ligili od uzante la sercho-buxo ye la supra dextra parto dil fenestro.

Anke vu povas kunlaborar editante l'artikli qui ja publikigesis por plubonigor li o kreante nova artikli pri temi quin vu bone konocas. Memorez ke la reda ligili havas nula artiklo asociata e ke se vu volas skribor pri nova temo qua ne havas ula ligilo kreata, unesme vu mustas serchar existanta artiklo relatanta por krear ligilo a vua nova skribajo ibe. Vu povas krear necesa ligilo ank en Probeyo.

Ne timez pro ne skribor vua artikli per perfekta Ido. Plu experta idisti revizos e korektigos ol pose. Simple atachez la ligilo {{Revizo}} a vua artiklo ed olu aparos en la fako Pagini revizinda por ke altra idisti revizez ol.
Novajeti +/-

kun o sen nombri


  • Dum 20 yari la quanto di plastikala sordidaji duopleskis en mondo.


  • Dum un yaro produktesas plastikala sordidaji 353.000.000 tuni en mondo.


  • De la plastikala sordidaji mondala 9 % reciklesas, 19 % kombustesas, 49 % duktesas a reziduala amasegi, 22 % eskartesas a naturo.


  • Dum un yaro 6.000.000 tuni de plastiko eskartesas a la riveri e lagi. De ca sordidajo 2.000.000 tuni trovas sua voyo a la mari ed oceani.


(Fonto: OECD – Global Plastics Outlook (ye 2022).)
Kategorii
Skribez Chefa kategorii hike.
Arto e kulturo

Arkitekturo - Cinemo - Fotografo - Literaturo - Muziko - Pikturo - Skult-arto

Naturala cienci

Astronomio - Biologio - Fiziko - Geologio - Kemio - Matematiko

Mondumo

Jurnali - Ociado - Radio - Socio - Spektakli - Sporti - Televiziono


    

Ido

Idisti - Historio di Ido - Ido-Kulturo - Ido-Literaturo

Sociala cienci

Antropologio - Ekologio - Ekonomiko - Filozofio - Geografio - Historio - Linguistiko - Politiko - Psikologio - Religio - Sociologio - Yuro

Aplikita cienci
Agrokultivo - Komerco - Saneso - Teknologio

Indexo

A Á B C D E É F G H I Í J K L M N O Ó Ö P Q R S Ś T U V W X Y Z
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9

Eventi +/-

en historio
dum februaro
50, 100 e 200 yari ante nun …


1 di februaro 1976. En München, la fizikisto Werner Heisenberg mortis. Il naskis en Würzburg, e studiis fiziko de 1920 til 1923 ye la universitati di München e Göttingen; en Göttingen il renkontris Max Born, qua ye ta tempo developis notenda idei pri atomala fiziko. Born propozis teorio di probableso-ondi en la fako di quantumala mekaniko. En 1925 Heisenberg, Born e Pascual Jordan developis reprezentado di quantumala mekaniko per matrico-mekaniko. En akademiala papero di 1927, Heisenberg konstatis la principo di necerteso: ke, en sistemo di quantumala mekaniko, esas neposibla precize savar ambe la loko e la momento di partikulo.

9 di februaro 1926. En Dublin, la Irlandana politikisto Garret FitzGerald naskis. Ilua patro Desmond FitzGerald esis politikisto, servante kom exterlanda ministro di la Republiko Irlando de 1922 til 1927, la unesma depos nedependeso de la Unionita Rejio. Garret studiis historio e la Franca e Hispana lingui ye Universitato-Kolegio en Dublin, e pose dum plura yari il laboris por la aero-lineo di Irlando, Aer Lingus. Il plu tarde divenis advokato, ed il divenis parlamentano por la partiso Fine Gael en 1969. Il esis duktanto di la partiso de 1977 til 1987, e servis kom chefministo ("Taoiseach") di la Republiko Irlando de 1981 til 1982, e de 1982 til 1987.

4 di februaro 1826. La historiala romano The Last of the Mohicans ("La Lasta di le Mohikan"), da James Fenimore Cooper, aparis. La rakonto eventas en 1757, kande Britania e Francia, ambe kun indijena asociati, esis rivali por dominacar norda Amerika. Ol esis la duesma de kin romani da Cooper qui traktis la historio dum la 18ma yarcento, en areo plu tarde en la stato Nova-York. La libro divenis tre populara. La romano esis adaptata aden plura filmi, la unesma in 1909 e plu recente en 1993 direktata da Michael Mann. Cooper, naskinta en Burlington, Nova-Jersey, komencis skribar romani en 1820; la duesma, The Spy ("La Spionanto"), esis tre sucesoza, e pose komencis serio de historiala romani.

Pri Wikipedio





Kunlaborez! +/-
Benjamin Franklin

Benjamin Franklin, n. ye la 17ma di januaro 1706 til la 17ma di aprilo 1790, esis Usana politikisto ed inventisto. Ilu inventis parafulmino en 1749. Il pruvis per kaito ke sturmo produktas elektro.

La rolo di Benjamin Franklin persuadis Britania pulsar Francia ek Kanada e kinadek yari pose persuadis Francia helpar pulsar Britania ek Usa esas extrema pruvo di paktal arto.

Franklin esis un ek la fondinti di Usa e kunkompilinti dil Usana konstituco de 1776.

Fluvio Delaware, en Delaware.

Delaware esas Usana stato. Lu havas kom vicini Maryland sude e weste, Pensilvania norde, e Nova-Jersey e l'Atlantiko este. La surfaco di Delaware esas longa de 154 km e larja de 56 km, esanta la 2ma min vasta stato di Usa, dop Rhode Island. Segun la demografiala kontado di 2020, ol havis 1 023 241 habitanti. Lua tota surfaco esas 6 446 km².

Prato

Prato esas regiono di la Tero ube la dominacanta plantaro konsistas ek herbi, nam la pluvo ordinare ne esas suficanta por sustenar plu alta plant-formi.

Esas tri speci: savano, o tropikala herblando, havas grosa herbi, e trovesas en Afrika e Sud-Amerika.

Prato havas alta herbi kun profunda radiki, e trovesas en Nord-Amerika, Arjentinia, Ukraina, Sudafrika ed Australia.
Altra projeti da la Wikimedia Foundation:
Wikivortaro
Vortaro en omna lingui
Wikilibri
Libri quin omnu povas krear
Wikicitaro
Citi e famoza paroli
Wikifonto
Libri sen kopiyuro quin omnu povas lektar
Wikispecii
Katalogo pri animali en la mondo
Wikinews
Novaji kreita da omnu
Wikimedia Commons
Imaji, soni, edc.
Meta
Hempagino por la Wikimedia